ทำพินัยกรรมแล้ว ต้องร้องขอตั้งผู้จัดการมรดกอีกไหม?
หนึ่งในคำถามยอดฮิตที่สร้างความสับสนให้กับทายาทมากที่สุดคือ “เมื่อผู้เสียชีวิตทำพินัยกรรมไว้เรียบร้อยแล้ว ทายาทสามารถนำพินัยกรรมนั้นไปรับทรัพย์สินได้เลย หรือยังต้องขอคำสั่งศาลตั้งผู้จัดการมรดกอีก?”
คำตอบสั้นๆ คือ “ส่วนใหญ่ยังต้องร้องขอตั้งผู้จัดการมรดก” ครับ แม้พินัยกรรมจะทำถูกต้องตามกฎหมายทุกประการ แต่ในทางปฏิบัติ หน่วยงานภายนอกมักต้องการเอกสารรับรองจากศาลเพื่อความปลอดภัย
ทำไมมีพินัยกรรมแล้ว ถึงยังต้องมีคำสั่งศาล?
1. หน่วยงานไม่มีอำนาจพิสูจน์ความจริง: เจ้าหน้าที่ที่ดินหรือธนาคารไม่สามารถตรวจสอบได้ว่า พินัยกรรมฉบับนั้นเป็น “ฉบับจริง” หรือเป็น “ฉบับล่าสุด” หรือไม่
2. ป้องกันการถูกฟ้องร้อง: อาจมีพินัยกรรมฉบับใหม่กว่า หรือมีทายาทคนอื่นมาโต้แย้งว่าพินัยกรรมเป็นของปลอม หรือผู้ทำพินัยกรรมขณะนั้นไม่มีสติสัมปชัญญะ
3. ตัดปัญหาข้อพิพาท: หน่วยงานจึงต้องอาศัย “คำสั่งศาลตั้งผู้จัดการมรดก” เป็นหลักฐานยืนยันว่า ศาลได้ทำการประกาศและไต่สวนแล้วว่าพินัยกรรมนั้นชอบด้วยกฎหมาย และตั้งผู้รับมอบหมายขึ้นมาดำเนินการจริง
ข้อดีของการมีพินัยกรรม เมื่อไปร้องขอตั้งผู้จัดการมรดก
การมีพินัยกรรมไม่ได้เสียเปล่าเลยครับ แถมยังช่วยให้กระบวนการในศาล ง่ายและรวดเร็วขึ้นมาก เพราะ:
1. ระบุตัวผู้จัดการมรดกไว้ชัดเจน: หากในพินัยกรรมระบุชื่อผู้จัดการมรดกไว้ ศาลจะพิจารณาแต่งตั้งบุคคลนั้นตามเจตนาของผู้เสียชีวิตเป็นหลัก
2. ลดการคัดค้านจากทายาท: เจตนารมณ์ของผู้ตายชัดเจน ทำให้ทายาทคนอื่นคัดค้านได้ยากกว่ากรณีไม่มีพินัยกรรม
3. แบ่งทรัพย์สินง่าย: ศาลและผู้จัดการมรดกเพียงแค่ดำเนินการจัดสรรทรัพย์สินให้ตรงตามที่ระบุไว้ในพินัยกรรมเท่านั้น
